આખરી નિર્ણય – સંજય ચૌહાણ

[ ટૂંકીવાર્તાના તાજેતરમાં પ્રકાશિત થયેલા શ્રી સંજયભાઈ ચૌહાણના પુસ્તક ‘એના શહેરની એકલતા’માંથી સાભાર. પુસ્તક પ્રાપ્તિની વિગત લેખના અંતે આપવામાં આવી છે.]

આરતી ઊઠી. ઘડિયાળમાં જોયું તો સાત વાગી ગયા હતા. રાત્રે વિચારોમાં ને વિચારોમાં એ મોડે સુધી જાગી હતી. આમ તો મમ્મી વહેલી ઉઠાડી દેતી, પણ આજે કેમ ન ઉઠાડી ? આરતી વિચારોમાં પડી. રસોડામાં વાસણ ખખડવાનો અવાજ આવ્યો. મમ્મી ચા બનાવતી હશે. ટી.વી. બંધ હતું. આવું આજે પહેલી વાર જ બન્યું. નહિ તો સવારમાં જ મોટા અવાજે ટી.વી. ચાલુ હોય.

આરતીએ મોં પર હાથ ફેરવીને પપ્પાની છબી તરફ જોયું. પપ્પા ધીમા અને ગંભીર અવાજે કંઈક કહેતા હોય તેવું લાગ્યું. એ થોડી વાર ઊભી રહી. પછી બહાર આવી. પગમાં ખાલી ચડી એટલે દરવાજામાં ઊભી રહી ગઈ. બધું જોવા લાગી. પૂર્વી ચોપડી વાંચતી હતી. બહાર શિરીષનાં પર્ણોનો કર્કશ અવાજ થતો હતો. આરતીને બહાર આવેલી જોઈ પૂર્વીએ ચોપડી મૂકી દીધી. આરતી સામે જોવા લાગી. આમ તો સવારમાં એ ટી.વી. જોતી હોય, પણ આજે કેમ આમ ? ગઈકાલવાળી ઘટનાની તો અસર નહીં થઈ હોય ? – આરતીને પ્રશ્ન થયો.

ગઈકાલે જ મમ્મી, પૂર્વી અને આરતી ત્રણેય પપ્પાના દયા ફાઉન્ડેશન પર ગયાં હતાં. પપ્પાના મરણ પછી ત્યાંની સ્થિતિ જોઈ આરતી દ્રવી ઊઠી હતી. ત્યાં ફાઉન્ડેશનમાં જ પપ્પાનું નાનું દવાખાનું હતું. જેના આધારે પપ્પા ગામડાનાં માંદાં લોકોની સેવા કરતા હતા. ફાઉન્ડેશનમાં અપંગ બાળકો માટે સ્કૂલ અને રહેવા માટે હૉસ્ટેલ હતી. ફાઉન્ડેશન પપ્પાએ જ ઊભું કર્યું હતું ને બધી જવાબદારી પપ્પા જ સંભાળતા હતા. અપંગ બાળકો માટે કંઈક કરી છૂટવાનું સ્વપ્ન પપ્પાની ઘણી મહેનત પછી પૂરું થયું હતું. પપ્પા અપંગ બાળકો સાથેની દુનિયામાં ખુશ હતા. અપંગ બાળકોની નાનામાં નાની જરૂરિયાતનું તેઓ ચીવટથી ધ્યાન રાખતા. પપ્પાએ બાળકોના સુખે સુખી ને દુ:ખે દુ:ખી રહેતા. એમ તો આરતી, પૂર્વી પર તો એમના ચારેય હાથ રહેતા. પુત્ર ન હતો, પણ એ વાતનો વસવસો પપ્પા એ ક્યારેય નહોતો કર્યો. કારણ એટલું જ કે એમની સંસ્થાનાં બધાં બાળકોને એ પોતાના પુત્રો જ માનતા હતા. પપ્પાના મરણ પછી સંસ્થાની બધી જવાબદારી એમના મિત્ર જયંતભાઈએ સંભાળી લીધી. પણ પપ્પા જેવો ઉત્સાહ તેમનામાં ન હતો. એટલે બાળકો પહેલાં જેવાં ખુશ નહોતાં લાગતાં.
વધુ આગળ વાંચો »

રાજીનામું – પરાજિત પટેલ

[ટૂંકીવાર્તાઓના જાણીતા લેખક પરાજિત પટેલની કલમે તાજેતરમાં પ્રકાશિત થયેલા પુસ્તક ‘દિલનો દસ્તાવેજ’ માંથી સાભાર. રીડગુજરાતીને આ પુસ્તક ભેટ મોકલવા માટે ‘ગૂર્જર પ્રકાશન’નો ખૂબ ખૂબ આભાર. પુસ્તક પ્રાપ્તિની વિગત લેખના અંતે આપવામાં આવી છે.]

ઓહ રે, આ સજ્જન બોલે છે ? મારો સજ્જન ? જેના માટે થઈને મેં આખી દુનિયાના વિરોધને ઠોકરે માર્યો હતો એ સજ્જન બોલે છે ? શિખરાના મનનું ઊંડાણ ખોદાવા લાગ્યું. ભારે બળતરા અનુભવતી હતી એ. જગત તો પીડા આપે, પણ પોતાનું માણસ જ પીડા આપવા લાગી જાય, ત્યારે જે આઘાત લાગે છે એ જીરવાય એવો નથી હોતો ! શિખરા માટે આ એક આઘાતજનક વાત હતી. એક એવો આઘાત કે જેની એ કલ્પના પણ ન કરી શકે ! એક એવો આઘાત કે જે એને માટે જીરવવો દોહ્યલો થઈ પડે તેમ હતો ! આમ તો જિંદગી એટલે જ આઘાતોનો સરવાળો ! આઘાત પર આઘાત મળ્યે જાય જિંદગીમાં ! એક આઘાતની કળ વળે ને તમે બેઠા થાવ ત્યાં આઘાતની બીજી લાત લાગે.

શિખરા દિગ્મૂઢ બની ગઈ.
એણે કદી કલ્પ્યું પણ નહોતું કે સજ્જનના મોઢામાંથી આવા શબ્દો નીકળશે ! સજ્જનને એ ચાહતી હતી. સજ્જન એને ગમતો હતો. દિલની સચ્ચાઈથી તે એને ચાહતી હતી. અને તેથી જ તો શિખરા એની હર એક ઈચ્છાની પૂર્તિ કરવા પ્રયત્ન કરતી. સજ્જન જે કહે તે હા. સજ્જનની ઈચ્છા તે પોતાની ઈચ્છા. કારણ કે સજ્જનથી તે ભિન્ન નહોતી. પણ સજ્જનના મોઢામાંથી નીકળેલા પેલા શબ્દોએ તો શિખરાના આખા અસ્તિત્વને રણઝણાવી મૂક્યું હતું. એના ચિત્તમાં ખળભળાટ મચાવી દીધો હતો. ‘આ….હા !’ વેદના અનુભવતી હોય એ રીતે તે સોફા પર બેસી પડી. એણે બે હાથ વડે માથું પકડી લીધું.
વધુ આગળ વાંચો »

આંબો – વર્ષા અડાલજા

[‘ઉત્સવ’ સામાયિકમાંથી સાભાર.]

ઉર્વશીએ કોટેજીસના રાઉન્ડ લીધા. બધે સવારની પ્રવૃત્તિઓ ચાલતી હતી. નહાવું-ધોવું, સફાઈ, પાઠપૂજા… દરેકનાં ખબરઅંતર પૂછતી જતી હતી. ‘કાલે તાવ હતો, આજે કેમ છે ?’, ‘જે શ્રીકૃષ્ણ અનુકાકા, ગાર્ડનિંગમાંથી પરવાર્યા ? આજે ઑફિસમાં તમારું કામ છે હોં !….’, ‘નીરુમાસી, આજે કૉમ્પ્યુટર ટીચર આવવાના છે, તૈયાર છો ને ?’ છેલ્લે કિચનમાં ડોકિયું કર્યું, વાસણો સ્વચ્છ છે જોઈ લીધાં, કોઠારમાં અનાજ પર નજર ફેરવી લીધી. સબ સલામતનો શ્વાસ ભરતી હોય એમ ઉર્વશી ઑફિસમાં આવી. ઑફિસ આમ તો માનવાચક નામ. ટેબલ-ખુરશી અને થોડાં રજિસ્ટર, એક ફોન, જે મોટે ભાગે આઉટ ઑફ ઑર્ડર રહેતો, પણ મોબાઈલ હતા, ખાસ તકલીફ નહોતી.

‘બેન જુઓ, આંબો વાવું છું.’ રક્ષાની બૂમ સાંભળી ઉર્વશી બહાર આવી. ઑફિસેથી દૂર ખાડો કરી નાનકડી રક્ષા ગોટલો અંદર મૂકી ધૂળ વાળી રહી હતી. ઉર્વશીને જોતાં ખુશખુશાલ થતી બોલી,
‘આંયા મારો આંબો ઊગશે કેસર કેરીનો હોં ! પછી બઉ બધી કેરી થાશે જોજો.’
‘અરે પણ આશ્રમની પાછળ તો આપણે આંબા ને ચીકુ વાવ્યા છે ને !’ રક્ષાએ ધીમી ધારે પાણી રેડ્યું અને હેતથી ભીની માટીના ક્યારા જેવું કરતાં કહ્યું.
‘પણ આ તો મારો આંબો મારી એકલીનો.’
‘પણ આમ વચ્ચોવચ્ચ ?’
‘આંબો મોટો થાશે, ઘેઘૂર થાશે પછી તમારી ઑફિસને છાંયો કરશેને ! એટલે આંઈ વાવી દીધો.’ ઉર્વશીએ ઘડો વાંકો વાળી હાથ ધોવડાવ્યા, હસીને એને ટપલી મારતાં કહ્યું :
‘તારો એકલીનો આંબો એટલી સ્વાર્થી થઈશ તું બેટા ?’
‘ના રે બેન. હું તો ટોપલો ભરીને હંધાય પાસે જઈશ અને સૌને દઈશ કઈશ, રક્ષાડીની કેરીયું ખાવ, પણ આંબો સુવાંગ તમારા હારૂ હોં બેન ! ઑફિસ માથે છાંયો થાય તો તમને તાપ નો લાગે. શેરની મોટી ઑફિસમાં તો ઠંડીનું મશીન હોય ને !’
વધુ આગળ વાંચો »